Kennis over voedingsstoffen

Glyfosaat kritisch bekeken

Vooral in de landbouw wordt glyfosaat gebruikt als goedkoop, niet-selectief herbicide (plantenverdelgingsmiddel). Daarbij wordt het land vlak vóór het zaaien onkruidvrij gespoten of wordt het gif kort vóór de oogst aangebracht om het rijpingsproces te versnellen.
Glyfosaat kritisch bekeken

Glyfosaat – het onkruidbestrijdingsmiddel kritisch bekeken

Kort en bondig: wat is glyfosaat?

  • Glyfosaat is het meest gebruikte onkruidbestrijdingsmiddel in Duitsland. Het wordt op ca. 40 % van het Duitse akkerland gebruikt.
  • Glyfosaat is aantoonbaar in menselijke urine; volgens het Bundesinstitut für Risikobewertung ligt de concentratie echter ver onder een niveau dat zorgwekkend is voor de gezondheid.
  • Monsanto bracht het plantengif in 1974 onder de naam Roundup op de markt; tegenwoordig wordt het door veel bedrijven in verschillende varianten geproduceerd en verkocht.
  • Aard en samenstelling zijn bedrijfsgeheimen van Monsanto en andere producenten en zijn tot nu toe niet openbaar gemaakt.

Gebruik van het plantengif in Duitsland

Vooral in de landbouw wordt glyfosaat gebruikt als goedkoop, niet-selectief herbicide (plantenverdelgingsmiddel). Daarbij wordt het land vlak vóór het zaaien onkruidvrij gespoten of wordt het gif kort vóór de oogst aangebracht om het rijpingsproces te versnellen. Daarnaast wordt het ook gebruikt in de fruitteelt, (illegaal) in privétuinen, bij de teelt van kerstbomen en zelfs op industrieterreinen en spoorlijnen. In Duitsland zijn 105 glyfosaathoudende middelen toegestaan, waarvan 51 ook voor huis- en volkstuinen.

YouTube-video over glyfosaat en een afspeelknop

Bij BioProphyl nemen we privacy zeer serieus. Daarom wordt de video pas op onze pagina ingesloten wanneer u deze probeert af te spelen. De inhoud wordt rechtstreeks door de betreffende aanbieder gestreamd en deze kan eventueel cookies plaatsen. Meer informatie vindt u in onze privacyverklaring.

Opname van glyfosaat in het lichaam

Er is weinig informatie beschikbaar over de precieze hoeveelheden glyfosaat die het lichaam opneemt. Het plantengif hoopt zich vooral op in de zaden van planten, zoals graan, mais en soja. Daardoor wordt het voor een groot deel via de voeding ingenomen. De EU-grenswaarden voor residuen in soja zijn met 20 mg/kg extreem hoog vastgesteld; voor andere levensmiddelen voor consumptie zijn ze daarentegen duidelijk lager. Daarnaast is glyfosaat aantoonbaar in bodem, lucht, oppervlaktewater en grondwater.

Effecten op gezondheid en milieu

Precieze gegevens over de verdeling en stofwisseling van glyfosaat in het menselijk lichaam zijn helaas niet beschikbaar. Het Internationaal Agentschap voor Kankeronderzoek (IARC) van de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) classificeerde de stof in 2015 als ‘waarschijnlijk kankerverwekkend voor mensen’. Daarbij wordt ook benadrukt dat er aanwijzingen zijn dat contact met glyfosaat het ontstaan van oxidatieve stress bevordert. Producenten en het Duitse Bundesinstitut für Risikobewertung (BfR) blijven echter de uitspraak ondersteunen dat de werkzame stof veilig en onschadelijk voor de gezondheid zou zijn. Als onderbouwing wordt gegeven dat het eten van levensmiddelen met glyfosaatconcentraties binnen de geldende maximale residugehalten slechts leidt tot een dagelijkse blootstelling die ver onder de zorgwekkende grenswaarden ligt.
Ook de effecten op flora en fauna zijn groot. Door het gebruik van pesticiden groeien minder wilde planten op en naast akkers, waardoor nuttige insecten en dieren een belangrijke leefomgeving verliezen en de biodiversiteit afneemt. Een actuele studie uit 2018 wijst erop dat glyfosaat een van de oorzaken van de wereldwijde bijensterfte zou kunnen zijn. Bovendien verstoort glyfosaat het evenwicht tussen bacteriën, schimmels en andere micro-organismen in de bodem en bevordert het de groei van schadelijke schimmels.

Met biologisch op veilig spelen

Voor de teelt van biologische producten gelden strenge richtlijnen en het gebruik van pesticiden is volledig verboden. Als u dus zeker wilt zijn dat uw levensmiddelen niet met gewasbeschermingsmiddelen zijn verontreinigd, let dan bij uw productkeuze op biologische kwaliteit of aanwezige certificaten. Zo levert u niet alleen een bijdrage aan uw gezondheid, maar ook aan de bescherming van het milieu.

Bronnen en referenties

  • Umweltinstitut München e.V.: Glyphosat. Das meistverkaufte Pflanzengift der Welt. http://www.umweltinstitut.org/themen/landwirtschaft/pestizide/glyphosat.html. Zugriff: 18.06.19.
  • Bundesinstitut für Risikobewertung (2013): Glyphosat im Urin. Werte liegen weit unterhalb eines gesundheitlich bedenklichen Bereichs. Aktualisierte Stellungnahme Nr. 023/2013 des BfR vom 29. Juli 2013.
  • Bund Naturschutz in Bayern e.V.: Glyphosat: Gefahr für Gesundheit und Natur. https://www.bund-naturschutz.de. Zugriff: 18.06.19.
    Sailaja KK, Satyaprasad K (2006): Degradation of glyphosate in soil and its effect on fungal population. J Environ Sci Eng. 2006 Jul;48(3):189-90.
  • Motta E, Raymann K, Moran NA (2018): Glyphosate perturbs the gut microbiota ob honey bees. PNAS October 9, 2018 115 (41) 10305-10310.
  • Bund für Umweltschutz und Naturschutz Deutschland e.V. (BUND) - Friends of the Earth Germany: Was ist Glyphosat? https://www.bund.net/umweltgifte/glyphosat/. Zugriff: 18.06.19.

Het BioProphyl-magazine

Lees verder

Meer perspectieven uit het BioProphyl-magazine.

Ontdek alle magazineartikelen