Water als bron van leven
Ons lichaam bestaat voor een groot deel uit water: bij een volwassene is dat aandeel 50 tot 60 procent, zuigelingen hebben zelfs een watergehalte van 70 procent. Water vervult daarbij veel belangrijke functies: het is een bestanddeel van cellen en lichaamsvloeistoffen, vervoert voedingsstoffen en afbraakproducten van de stofwisseling en reguleert onze lichaamstemperatuur. Omdat we via de nieren, de ademhaling en zweten voortdurend water verliezen, moet het regelmatig worden aangevuld. De Deutsche Gesellschaft für Ernährung (DGE) beveelt hiervoor als richtwaarde voor een volwassene 1,5 liter water per dag aan.
Daarnaast nemen we via vaste voeding ook een grote hoeveelheid water in. Een aanzienlijk deel van de dagelijks benodigde hoeveelheid water krijgen we bovendien via het zogenaamde oxidatiewater. Dat is de wetenschappelijke naam voor het water dat ontstaat bij de fysiologische verbranding van de basisvoedingsstoffen binnen de celstofwisseling. Het is dus een eindproduct van onze stofwisseling en wordt meegenomen bij de berekening van de dagelijkse vochtbehoefte.
De dagelijks benodigde hoeveelheid vocht verandert met de leeftijd en varieert ook afhankelijk van de actuele klimaatomstandigheden, het energieverbruik en de gezondheidstoestand. Bij grote hitte, extreme kou, lichamelijk werk of sport en ook bij koorts en aandoeningen zoals diarree of braken heeft het lichaam bijzonder veel vocht nodig. Bij de Deutsche Gesellschaft für Ernährung vindt u een overzicht van de aanbevolen drinkhoeveelheid voor de afzonderlijke leeftijdsgroepen, zodat u zich uitgebreid kunt informeren.
Wat gebeurt er bij een vochttekort?
Bij een vochttekort wordt steeds meer water onttrokken aan het bloed en de weefsels en wordt het bloed ‘dikker’. Als gevolg daarvan kan het lichaam eindproducten van de stofwisseling niet meer voldoende uitscheiden en worden spier- en hersencellen nog maar beperkt voorzien van zuurstof en voedingsstoffen. Wie te weinig drinkt, wordt daarom snel moe en kan zich slecht concentreren. Ook hoofdpijn kan wijzen op een vochttekort. De meesten van ons zullen deze symptomen al bij zichzelf hebben waargenomen en niet zelden nemen we ons voor meer te drinken. Meestal is de motivatie echter na één dag alweer verdwenen.
De volgende tips kunnen u helpen voldoende te drinken: plan één of meer vaste momenten op de dag waarop u een bepaalde hoeveelheid water drinkt. Herinner uzelf er bijvoorbeeld aan om in de ochtend vóór vertrek naar het werk een glas water te drinken – en in de avond bij thuiskomst nog eens hetzelfde. Zet overdag bovendien steeds een fles water in het zicht. Als u die ziet, zult u vaker iets drinken dan wanneer het drinken onder uw bureau staat. En varieer de dranken: wie de hele dag alleen plat water drinkt, is dat vroeg of laat zat. Tussendoor een kop ongezoete thee en af en toe met water verdund sap – zo zorgt u met een lekkere smaak voor afwisseling.
Water, ongezoete thee en af en toe verdund vruchtensap
Juist bij het onderwerp variatie rijst de vraag welke dranken bijzonder geschikt zijn als dorstlesser. Ze moeten immers het waterverlies compenseren, maar tegelijkertijd weinig energie bevatten. Naast water zijn vooral ongezoete vruchten- en kruidenthee en met water verdunde fruit- en groentesappen geschikt (bij voorkeur in de verhouding 1:3 – één deel sap en drie delen water). Limonade, cola, andere frisdranken en ijsthee zijn vanwege hun hoge suikergehalte niet ideaal, want ze leveren veel energie. Voor volwassenen is er inmiddels bovendien wetenschappelijk bewijs dat een hoger aandeel met suiker gezoete dranken het risico op obesitas en diabetes type 2 verhoogt. Ook lightdranken zijn op lange termijn niet aan te raden: ze bevatten weliswaar weinig energie, maar kunnen de gewenning aan een zoete smaak bevorderen.
Een goed alternatief voor zoete frisdranken is bijvoorbeeld mineraalwater met wat verse munt of citroen. Thee kan eenvoudig worden opgefrist met een scheutje sap. Laat u bij uw volgende bezoek aan de supermarkt eens inspireren door de vele verschillende theesoorten die er inmiddels zijn. Zet in de ochtend een liter thee en drink die verdeeld over de dag – dan hebt u al twee derde van de aanbevolen dagelijkse hoeveelheid ingenomen.
Probeer drinken dus in uw dagelijkse routine in te plannen. Als u er eenmaal aan gewend bent, kost het u na een paar dagen geen moeite meer om de aanbevolen hoeveelheid in te nemen.



